Ακόμα κι αν ακολουθείτε έναν υγιεινό τρόπο ζωής, υπάρχει μεγάλη πιθανότητα να έχετε τουλάχιστον ένα πρώιμο στάδιο στεφανιαίας νόσου (CAD), του πιο συνηθισμένου τύπου καρδιακής νόσου.
Η στεφανιαία νόσος συνήθως ξεκινά με τη συσσώρευση λιπώδους πλάκας στις στεφανιαίες αρτηρίες, τα αιμοφόρα αγγεία που παρέχουν αίμα και οξυγόνο στην καρδιά. Αυτή η ουσία είναι γνωστή ως «μαλακή πλάκα», που σημαίνει ότι δεν έχει ακόμη σκληρυνθεί από εναποθέσεις ασβεστίου (σκληρή πλάκα).
Η μαλακή πλάκα είναι δυνητικά πιο επικίνδυνη από τη σκληρή πλάκα, καθώς είναι πιο πιθανό να σπάσει, να περιορίσει τη ροή του αίματος και να προκαλέσει καρδιακή προσβολή. «Η στεφανιαία νόσος συνήθως ξεκινά πολύ πριν εμφανιστεί πόνος στο στήθος ή άλλα συμπτώματα», λέει ο Δρ. Howard LeWine, Αρχισυντάκτης του Harvard Health Publishing. «Υπάρχουν όμως τρόποι για να διαπιστώσετε εάν έχετε στεφανιαία νόσο ή εάν διατρέχετε υψηλό κίνδυνο για αυτήν, ώστε να μπορείτε συχνά να σταματήσετε την εξέλιξη της νόσου».
Αυτοαξιολόγηση στεφανιαίας νόσου
Πώς μπορείτε να μάθετε εάν έχετε πρώιμη στεφανιαία νόσο; Ξεκινά με κάποια αυτοκριτική. Όταν ασκείστε, σας έρχεται κρύος ιδρώτας ή ζαλίζεστε με υπερβολική προσπάθεια; Νιώθετε δυσφορία κατά τη διάρκεια των προπονήσεων, όπως στα χέρια ή στο στήθος σας; Μήπως το περπάτημα σε αρκετές σκάλες σας αφήνει λαχανιασμένους;
«Εάν απαντήσετε ναι σε κάποιο από αυτά, πρέπει να επισκεφθείτε τον γιατρό σας για διαγνωστική αξιολόγηση. Ενώ υπάρχουν και άλλοι πιθανοί λόγοι για τα συμπτώματά σας, ο προσδιορισμός του εάν η αιτία είναι προχωρημένη στεφανιαία νόσος έχει προτεραιότητα», λέει ο Δρ. LeWine.
Διαφορετικά, χωρίς εμφανή συμπτώματα, το επόμενο βήμα σας μπορεί να είναι μια αυτοαξιολόγηση του κινδύνου στεφανιαίας νόσου χρησιμοποιώντας μια αριθμομηχανή καρδιακού κινδύνου 10 ετών. Αυτές οι ηλεκτρονικές αριθμομηχανές ενσωματώνουν πολλούς παράγοντες, όπως η ηλικία, τα επίπεδα χοληστερόλης, η αρτηριακή πίεση, το ιστορικό καπνίσματος και η κατάσταση του διαβήτη, για να εκτιμήσουν την πιθανότητα να διαγνωστείτε με στεφανιαία νόσο την επόμενη δεκαετία. (Βλέπε “Υπολογισμός κινδύνου στεφανιαίας νόσου”)
“Εάν τα αποτελέσματά σας υποδηλώνουν ενδιάμεσο ή υψηλό κίνδυνο, προγραμματίστε ένα ραντεβού με τον γιατρό σας για να συζητήσετε στρατηγικές μείωσης του κινδύνου.” «Εάν πρόκειται για χαμηλό κίνδυνο, αυτές είναι επίσης χρήσιμες πληροφορίες για να τις μοιραστείτε με τον γιατρό σας στην ετήσια επίσκεψη ευεξίας σας», λέει ο Δρ. LeWine.
Υπολογισμός κινδύνου στεφανιαίας νόσου
Υπάρχουν πολλές διαθέσιμες αριθμομηχανές κινδύνου. Αυτές με μεγάλη φήμη περιλαμβάνουν το Framingham Risk Score, το ASCVD Risk Estimator που αναπτύχθηκε από το Αμερικανικό Κολλέγιο Καρδιολογίας και την Αμερικανική Καρδιολογική Εταιρεία, και το Multi-Ethnic Study of Atherosclerosis Risk Score.
Συμβουλευτική σχετικά με τον κίνδυνο
Ο γιατρός σας θα ξεκινήσει εξετάζοντας τις συνήθειες άσκησής σας, τη διατροφή, το βάρος και βασικές μετρήσεις υγείας όπως η χοληστερόλη, η αρτηριακή πίεση και τα επίπεδα σακχάρου στο αίμα. Θα ερωτηθείτε επίσης για το ιστορικό καπνίσματος και τυχόν οικογενειακό ιστορικό στεφανιαίας νόσου, ειδικά σε συγγενείς που διαγνώστηκαν κάτω των 65 ετών.
Howard E. LeWine, MD, Αρχισυντάκτη Ιατρικών Εκδόσεων, Harvard Health Publishing· Μέλος της Συντακτικής Συμβουλευτικής Επιτροπής, Harvard Health Publishing
